• Að efla umhverfislæsi barna með beinni upplifun af náttúrunni • Að þjálfa orðaforða tengdan náttúru og umhverfi • Að þroska málskilning og máltjáningu í gegnum umræður um umhverfið • Að auka skilning á sjálfbærni og ábyrgð gagnvart náttúrunni • Að efla samvinnu heimila og skóla í gegnum sameiginlegt verkefni
ALDURSHÓPUR:
Grunnskóli - Yngsta stig (6-9 ára)
TÍMAÁÆTLUN:
• Undirbúningur í skóla: 2 kennslustundir • Gönguferð með fjölskyldu: 1-2 klukkustundir (um helgi) • Úrvinnsla og kynning: 2-3 kennslustundir
TENGSL VIÐ LÆSISSTEFNU:
Verkefnið tengist beint við umhverfislæsi og sjálfbærni sem er einn af lykilþáttum læsisstefnu Árborgar. Það eflir ábyrgðartilfinningu gagnvart náttúrunni og styður við málþroska barna með áherslu á orðaforða, málskilning og máltjáningu sem eru lykilþættir í stefnunni. Samstarf heimila og skóla er einnig í samræmi við lykilreglur læsisstefnunnar.
FRAMKVÆMD:
1. Undirbúningur í skóla:
• Kennari les sögu eða fræðitexta um náttúruna og umhverfisvernd með nemendum. • Kynning á helstu hugtökum tengdum umhverfisvernd og sjálfbærni á einfaldan og aðgengilegan hátt. • Kennari útbýr með nemendum "Náttúruskráningarblað" sem inniheldur: * Rými til að teikna/skrifa um 5 plöntur eða dýr sem þau sjá * Rými til að skrá 3 dæmi um umhverfisvernd eða umhverfisröskun * Spurningar um hvernig við getum hjálpað náttúrunni
2. Heimaverkefni - Gönguferð með fjölskyldu:
• Nemendur fara í gönguferð með fjölskyldumeðlimum um nærumhverfi sitt (skóg, fjöru, garð, almenningsgarð eða önnur náttúrusvæði). • Meðan á gönguferðinni stendur: * Fylla út Náttúruskráningarblaðið * Taka myndir (ef mögulegt) af áhugaverðum fyrirbærum í náttúrunni * Safna náttúrulegum efnivið til að taka með í skólann (laufblöð, könglar, skeljar o.fl.) * Fjölskyldan ræðir saman um náttúruna, umhverfisvernd og sjálfbærni
3. Úrvinnsla og kynning í skóla:
• Nemendur búa til veggspjald eða litla bók með: * Myndum/teikningum frá gönguferðinni * Náttúrulegu efnivið sem þeir söfnuðu * Lýsingum á upplifunum sínum * Hugmyndum um hvernig þeir geti hjálpað náttúrunni • Nemendur kynna verkefni sín fyrir bekknum í stuttu máli • Skapandi umræður um náttúruvernd og sjálfbærni
4. Sameiginleg aðgerð:
• Að lokum ákveður bekkurinn eina sameiginlega aðgerð til að bæta umhverfið (t.d. gróðursetning, hreinsun á skólalóð, flokkun sorps í skólastofunni o.s.frv.)
NÁMSMAT:
• Virk þátttaka í undirbúningsvinnu (orðaforði og skilningur á hugtökum) • Útfyllt Náttúruskráningarblað (orðaforði, ritun, umhverfislæsi) • Veggspjald/bók (sköpun, frásögn, umhverfislæsi) • Kynning fyrir bekkinn (máltjáning, frásagnarhæfni) • Þátttaka í umræðum og sameiginlegri aðgerð (félagsfærni, samfélagslæsi)
EFNIVIÐUR:
• Fræðibækur/sögur um náttúru og umhverfisvernd • Náttúruskráningarblöð (útbúin af kennara) • Litir, blöð og önnur ritföng • Karton eða annað efni fyrir veggspjöld/bækur • Myndavélar/símamyndavélar (ef mögulegt) • Pokar fyrir náttúrulegan efnivið • Plöstunarvél (ef hægt er) fyrir varanlegar afurðir
ÁBENDINGAR FYRIR KENNARA:
• Sendu skýrar leiðbeiningar til foreldra í tölvupósti um verkefnið og mikilvægi þess fyrir læsi og umhverfisvitund barnanna. • Tengdu verkefnið við daglegt líf nemenda með umræðum um hvernig þeirra aðgerðir hafa áhrif á umhverfið. • Aðlagaðu verkefnið að árstíðum og aðstæðum í nærumhverfi skólans. • Leggðu áherslu á jákvæða upplifun af náttúrunni frekar en neikvæða þætti umhverfisógna. • Hafðu til taks orðalista með hugtökum tengdum náttúru og umhverfisvernd til að auðga orðaforða nemenda. • Bjóddu upp á fjölbreyttar leiðir til að skila verkefninu svo það henti öllum nemendum, óháð getu. • Tengdu verkefnið við aðra námsþætti eins og stærðfræði (t.d. með því að telja og flokka náttúrulegan efnivið) og list- og verkgreinar (t.d. með sköpun úr náttúrulegum efniviði). • Mundu að daglegur lestur er undirstaða orðaforða samkvæmt læsisstefnu Árborgar, svo tenging við bækur um náttúru og umhverfisvernd er mikilvæg.